Yoyo، تاکسی‌رباتیک دعوتی Xpeng وارد فاز آزمایشی در چین شد؛ مشخصات فنی، برنامه تجاری و نقشه راه جهانی

شرکت خودروسازی چینی Xpeng در تاریخ ۸ اکتبر نام سرویس تاکسی‌رباتیک خود را «Yoyo» اعلام کرده و اجرای نسخه آزمایشی با دسترسی مبتنی بر دعوتنامه را در چین آغاز کرد؛ طبق گفته مدیرعامل شرکت، این سرویس ابتدا با نیروی کار داخلی آزمایش شده و اکنون برای کاربران خارجی از طریق کدهای دعوت باز شده است.

آغاز برنامه دعوتی و روند رزرو سرویس

Xpeng برای سرویس Yoyo یک مینی‌برنامه اختصاصی راه‌اندازی کرده که رزرو نوبت سواری در فاز آزمایشی فقط با کد دعوت امکان‌پذیر است. شرکت جزئیاتی درباره اندازه ناوگان یا تاریخ آغاز خدمات عمومی بدون محدودیت ارائه نکرده است.

در چین رایج است که بسیاری از خدمات در قالب مینی‌برنامه داخل اپلیکیشن‌های اصلی عرضه شوند؛ کاربرانی که عمدتاً از یک اپلیکیشن مادر مثل وی‌چت استفاده می‌کنند، از طریق مینی‌برنامه‌ها به سرویس‌هایی مانند دی‌دی (Didi)، جِی‌دی (JD)، میتوان، بیلی‌بیلی و اکنون Yoyo دسترسی پیدا می‌کنند. مینی‌برنامه Xpeng علاوه بر امکان رزرو، پیش از سوار شدن به مسافر اجازه می‌دهد دمای کابین را تنظیم کند و سیستم خوشبوکننده را فعال سازد.

تجهیزات رفاهی کابین و تجربه مسافر

خودروی Yoyo امکانات رفاهی متعددی را برای مسافران فراهم کرده است؛ صندلی‌هایی با حالت «بی‌وزنی» (zero-gravity)، عملکرد ماساژ، و صفحه نمایش تفریحی در ردیف عقب از جمله این ویژگی‌ها هستند. این قابلیت‌ها با هدف افزایش راحتی و تجربه مشتریان در سفرهای خودران طراحی شده‌اند و پیش از رسیدن خودرو، از طریق مینی‌برنامه قابل تنظیم هستند.

پلتفرم فنی و توان پردازشی

Yoyo بر مبنای نسخه شاسی‌بلند GX شرکت Xpeng ساخته شده و از چهار چیپ اختصاصی Turing AI این شرکت بهره می‌برد؛ Xpeng اعلام کرده این مجموعه چیپ‌ها به‌صورت مؤثر 3,000 TOPS توان محاسباتی فراهم می‌کنند. TOPS واحدی است برای اندازه‌گیری تعداد عملیات نقطه-شناور که یک سیستم هوش مصنوعی می‌تواند در هر ثانیه انجام دهد و عدد 3,000 TOPS نشان‌دهنده ظرفیت پردازش سنگین برای تشخیص محیط، برنامه‌ریزی مسیر و تصمیم‌گیری در زمان‌واقعی است.

سیستم خودران Yoyo بر پایه مدل دوم نسل Vision-Language-Action موسوم به VLA 2.0 کار می‌کند؛ این مدل یک معماری دیداری-زبانی-عملیاتی است که تلاش می‌کند با اتکا به ورودی‌های تصویری و پردازش زبانی، رفتارهای کنترلی و حرکتی مناسب را تولید کند. نکته فنی مهم این است که Xpeng برای Yoyo از ترکیب دید مبتنی بر دوربین استفاده کرده و از لیدار یا نقشه‌های پرجزئیات (HD maps) بی‌نیاز است؛ این رویکرد به معنای وابستگی کمتر به سنسورهای گران‌قیمت و داده‌های نقشه‌برداری ثابت است و در عوض به توان محاسباتی بالا و مدل‌های هوش مصنوعی پیچیده تکیه می‌کند.

سطح خودران و مفهوم Level 4

شرکت Xpeng خودرو را برای دستیابی به سطح 4 خودران توصیف می‌کند؛ سطح 4 به سیستمی اشاره دارد که در شرایط عملیاتی مشخص می‌تواند وظیفه رانندگی را بدون مداخله انسان به‌عهده بگیرد. این بدان معناست که در محدوده‌ها و شرایطی که تعریف شده‌اند، خودرو قادر است به‌طور خودکار ناوبری، مانور و واکنش به رویدادهای ترافیکی را انجام دهد، ولی خارج از آن محدوده‌ها ممکن است نیاز به مداخله یا انتقال کنترل وجود داشته باشد.

تاریخچه توسعه، آزمایش‌های جاده‌ای و مجوزها

Xpeng برنامه‌های مربوط به تاکسی‌رباتیک خود را در نوامبر 2025 اعلام کرد و از ژانویه 2026 آزمایش‌های جاده‌ای منظم را آغاز نمود. خودروی تولیدی در ماه می از خط تولید در گوانگ‌ژو بیرون آمد و از جولای نمونه‌های آن برای آزمایش‌های سواری کارکنان مورد استفاده قرار گرفت؛ در این مرحله بیش از 2,200 سفر آزمایشی توسط کارکنان انجام شده که شامل رزرو آنلاین، دریافت خودران در نقطه‌ی تعیین‌شده و تکمیل سفر بوده است.

در آگوست، Xpeng موفق به دریافت مجوز آزمایش از راه دور در گوانگ‌ژو شد که اجازه می‌دهد آزمایش‌ها بدون حضور اپراتور ایمنی در صندلی راننده بر روی جاده‌های مشخص کلاس I، II و III انجام شود. در همان ماه مدیرعامل شرکت اعلام کرد که توسعه پلتفرم «کنترل از راه دور ابری» (cloud-based remote takeover) تکمیل شده است؛ این پلتفرم به تیم پشتیبانی اجازه می‌دهد در صورت نیاز به‌صورت از راه دور کنترل یا مداخله کنند.

برنامه عملیاتی 2026 و اهداف درآمدی

Xpeng قصد دارد در سال 2026 عملیات پایلوت و خدمات نمایشی در مقیاس کوچک تا متوسط را اجرا کند و از تجربه گوانگ‌ژو به‌عنوان منطقه آزمایشی برای به‌دست‌آوردن داده‌ها و فرآیندهای عملیاتی استفاده نماید قبل از اینکه در مناطق دیگر گسترش پیدا کند. شرکت پیش‌تر هدف‌گذاری کرده بود که تا سال 2027 خدمات مسافری بدون راننده ایمن را فراهم کند.

مدیرعامل Xpeng همچنین بیان کرده که کسب‌وکار تاکسی‌رباتیک در گوانگ‌ژو ممکن است در سطح هر خودرو (vehicle-level) به نقطه سربه‌سر برسد، یعنی هزینه‌های مستقیم عملیاتی یک خودرو بتواند درآمدهای ناشی از سرویس‌دهی را پوشش دهد، به‌عنوان زودترین بازه در نیمه دوم سال 2027. این هدف در خصوص اقتصاد هر دستگاه خودروست و لزوماً به معنای سوددهی کلی بخش تاکسی‌رباتیک در سطح شرکت نیست؛ چیدمان درآمدی موردنظر شرکت شامل فروش خودرو، ارائه خدمات فناوری و دریافت سهمی از درآمدهای عملیاتی است و مدیریت ناوگان محلی به‌عهده شرکای عملیاتی خواهد بود.

عوامل کلیدی موفقیت و تحلیل اقتصادی

یکی از عوامل تعیین‌کننده در اقتصادی شدن وسایل نقلیه خودران، «تراکم خودرو» داخل محدوده عملیاتی است؛ هرچه تعداد خودروهای فعال و تعداد سفرها در منطقه‌ای بالاتر باشد، نرخ استفاده (utilization) افزایش یافته و هزینه سرانه کاهش می‌یابد. برای رسیدن به نقطه سربه‌سر در سطح خودرو، علاوه بر کاهش هزینه‌های سخت‌افزاری و نگهداری، به مدیریت هوشمند ناوگان، زمان‌بندی بهینه و پوشش تقاضا نیاز است.

Xpeng برنامه‌ریزی کرده درآمدزایی را از سه مسیر دنبال کند: فروش مستقیم خودروهای رباتاکسی، ارائه خدمات فناوری (نظیر نرم‌افزار، پلتفرم‌های پردازشی، نگهداری و بروزرسانی) و دریافت درصدی از درآمدهای عملیاتی. در این مدل شرکا و اپراتورهای محلی مسئولیت اجرای روزمره ناوگان را بر عهده خواهند داشت که می‌تواند سرعت گسترش و مقیاس‌پذیری را افزایش دهد ولی همراه با چالش‌های هماهنگی و تقسیم درآمد نیز خواهد بود.

چشم‌انداز جهانی و برنامه‌های 2027

Xpeng در حال مذاکره برای همکاری‌های Yoyo در اروپا، خاورمیانه و جنوب‌شرق آسیا است، هرچند در بیانیه ۸ اکتبر نامی از شرکای خارجی یا تاریخ‌های راه‌اندازی بین‌المللی برده نشد. علاوه بر نسخه فعلی که بر پایه GX تولید شده، شرکت اعلام کرده قصد دارد در سال 2027 مدل ویژه‌ای طراحی و عرضه کند که مختص عملیات تاکسی‌رباتیک است و برای بازارهای بین‌المللی بهینه‌سازی شده باشد. مدیرعامل شرکت انتظار دارد در بلندمدت سهم عمده‌ای از کسب‌وکار مربوط به بازارهای خارجی باشد.

تحلیل میدانی فناوری VLA 2.0 در مقایسه با رقبا

در یک ارزیابی میدانی انجام‌شده در آوریل، اجرای مدل VLA 2 بر برخی مسیرهای شهری نشان داد که سیستم دیداری-زبانی-عملیاتی Xpeng عملکرد رقابتی و در مواردی بهتر از برخی سامانه‌های شناخته‌شده داخلی عمل کرده است. ادعاهایی درباره برتری نسبت به سیستم‌هایی مثل Qiankun مطرح شده که معمولاً به‌عنوان یکی از رهبران فناوری کمک‌ران (ADAS) در داخل کشور شناخته می‌شود؛ چنین نتیجه‌گیری‌هایی البته بسته به شرایط آزمون و تنظیمات نرم‌افزاری متغیر است، اما نشان‌دهنده پیشرفت جدی Xpeng در حوزه مبتنی بر بینایی بدون نیاز به لیدار یا نقشه‌های HD است.

رویکرد مبتنی بر دوربین و برون‌سپاری بخش‌های سنگین تصمیم‌گیری به چیپ‌های توانمند و مدل‌های یادگیری عمیق، مزایایی مانند کاهش هزینه سخت‌افزاری و انعطاف بالاتر در محیط‌های متغیر را به‌همراه دارد؛ اما در عین حال به حساسیت نسبت به شرایط نوری و چالش‌های تشخیص صحنه‌های پیچیده وابسته است که نیازمند آموزش گسترده و داده‌های متنوع است.

نتیجه‌گیری و نکات قابل‌پیگیری

راه‌اندازی Yoyo به‌صورت دعوتی گام مهمی برای Xpeng در مسیر تبدیل شدن به بازیگری کلیدی در بازار تاکسی‌های خودران است؛ ترکیب سخت‌افزار اختصاصی، مدل‌های پردازشی قوی و یک پلتفرم اجرایی از جمله نقاط قوت این پروژه‌اند. روند دریافت مجوزها، توسعه پلتفرم‌های از راه دور و برنامه‌ریزی برای یک مدل اختصاصی در 2027 نشان می‌دهد Xpeng قصد دارد به‌صورت مرحله‌ای و با کنترل ریسک وارد بازارهای جدید شود.

برای دنبال‌کنندگان بازار خودروهای الکتریکی و خودران، نکات کلیدی که باید در ماه‌های آینده رصد شوند عبارت‌اند از: اندازه و چگالی ناوگان Yoyo در گوانگ‌ژو، سرعت گسترش به شهرها و کشورها دیگر، زمان‌بندی معرفی مدل رباتاکسی اختصاصی 2027، و اینکه آیا ادعای رسیدن به نقطه سربه‌سر در سطح خودرو در نیمه دوم 2027 محقق می‌شود یا خیر. تحقق این اهداف می‌تواند تاثیر قابل‌توجهی بر چشم‌انداز رقابتی تولیدکنندگان خودروهای برقی چین در بازارهای جهانی داشته باشد.

در هر حال، با توجه به رقابت فشرده در بازار خودرو الکتریکی چین و نیاز به جریان‌های درآمدی فراتر از فروش خودرو، ورود Xpeng به کسب‌وکار تاکسی‌رباتیک و تمرکز بر بازارهای خارجی می‌تواند یک حرکت استراتژیک برای افزایش تنوع درآمد و بهره‌وری از فناوری‌های توسعه‌یافته این شرکت باشد.

تازه‌ترین اخبار، مقالات و ویدئوهای تخصصی دنیای خودرو را در کانال تلگرام، اینستاگرام، روبیکا، بله و ایتا چرخان دنبال کنید.

مقالات مرتبط

• اتفاق افتاد: پورشه مشغول توسعه هایپرکار موتوروسطی است
• ابلاغیه جدید گمرک و تسهیل شرایط ورود موقت خودروهای سواری
• فروش یک‌ماهه شیائومی اسکاینوماد: بیش از 70,000 سفارش نهایی و فشار برای دستیابی به هدف 550,000 دستگاهی

درباره نویسنده

رضا مسلمی پور

دیدگاه‌ خود را بنویسید لغو پاسخ

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

نام

ایمیل

وبگاه

Δ