فرایند واگذاری سایپا باید چگونه باشد؟ تفاوت فاحش تفکر بابک زنجانی و دولت

منبع :

کد خبر : 98881

دسته بندی : اخبار روز دوشنبه / 06 مهر 1405 / 20:56 957

فرایند واگذاری سایپا باید چگونه باشد؟ تفاوت فاحش تفکر بابک زنجانی و دولت

فرایند واگذاری سایپا در حالی به مرحله‌ای حساس رسیده‌است. از یک سو وزارت صمت بر رقابت در واگذاری، حفظ نیروی انسانی و افزایش عمق ساخت داخل تأکید دارد. از سوی دیگر، برخی خریداران احتمالی از ضرورت تحول مدیریتی، افزایش بهره‌وری و حرکت به سمت رباتیک و هوش مصنوعی سخن می‌گویند. حالا پرسش اصلی این است که واگذاری سایپا قرار است صرفاً تغییر مالکیت باشد یا نقطه آغاز تحولی واقعی در بزرگ‌ترین خودروساز بخش خصوصی ایران؟

بیت‌ران، مجتبی اسماعیلی: بابک زنجانی فعال اقتصادی که از جنجالی‌ترین خریداران سایپا است اخیرا” درباره‌ی فرایند واگذاری سایپا گفته‌است: “سایپا باید کوبیده‌و ساخته شود.”

اما در مقابل اتابک وزیر صمت در اظهارات اخیر خود بیان داشت: “واگذاری سایپا مانند واگذاری پیشین نخواهد بود. این واگذاری باید در رقابت کامل انجام شود و تعهدات خریداران نیز به‌طور مشخص تعیین شود.”

تا اینجا همه چیز عالی به نظر می‌رسد، خریداری که می‌خواهد یک تحول اساسی در سایپا ایجاد کند و دولتی که می‌خواهد از وی تعهد بگیرد تا این کار را به درستی انجام دهد.

ولی هر کلمه از ادامه اظهار نظر این دو نفر درباره‌ی فرایند واگذاری سایپا فاصله نوع تفکر آنها را بیشتر می‌کند و در پایان جملات آنها می‌توان به فرسنگ‌ها اختلاف عقیده رسید!

اما این اختلاف نظرها دقیقا چیست و خصوصی‌سازی سایپا باید چگونه انجام شود؟

بیشتر بدانید: خط و نشان وزیر صمت برای جلوگیری از تکرار سناریوی ایران‌خودرو در سایپا

فرایند واگذاری سایپا؛ رفع نیاز دولت یا تولید خودروی با کیفیت؟

آریا سایپا

اتابک وزیر صمت در آخرین اظهار نظر خود درباره سایپا گفت: “فرایند واگذاری سایپا مانند واگذاری پیشین نخواهد بود؛ این واگذاری باید در رقابت کامل انجام شود و تعهدات خریداران نیز به‌طور مشخص تعیین شود.”

وی افزود: “هر شخص یا مجموعه‌ای که متقاضی خرید سایپا باشد، باید تعهد بدهد که هیچ‌گونه تعدیل نیروی انسانی در این مجموعه نخواهد داشت و نسبت به افزایش عمق ساخت داخل نیز باید تعهد بدهد.”

اما بابک زنجانی اظهار داشت: “سایپا باید کوبیده‌و ساخته شود. آینده صنعت آینده ربات‌ها و هوش مصنوعی است و نقش انسان بیشتر به ایده‌پردازی و نوآوری تغییر می‌کند. خصوصی‌سازی سایپا نباید فقط انتقال مالکیت باشد؛ باید با تحول مدیریتی، جذب مدیران متخصص و ایده‌پرداز، توسعه‌ی فناوری و افزایش بهره‌وری همراه شود.”

وی افزود: “مسئولان هم باید از شعارهای تاریخ مصرف گذشته‌و پوپولیستی برای تعهد بخش خصوصی و توسعه افکار پوسیده‌ی خودشان عبور کنند.”

در واقع اظهارات بابک زنجانی درباره فرایند واگذاری سایپا کاملا در نقطه مقابل اظهارات وزیر دولت قرار دارد. وی معتقد است سایپا باید خصوصی شود اما مالک جدید تعهد بدهد که تعدیل نیرو نمی‌کند و عمق ساخت داخل را هم بالا می‌برد.

اما زنجانی معتقد است آینده صنعت ربات‌ها و هوش مصنوعی است و افزون‌بر انتقال مالکیت سایپا، مدیریت جدید باید استقلال عمل داشته‌باشد و با صحبت‌های پوپولیستی نمی‌توان خودرو با کیفیت تولید کرد!

بیشتر بدانید: خواستگارهای سایپا مشخص شدند؛ کدام یک سایپا را خوشبخت می‌کند؟

فرایند واگذاری سایپا باید چگونه انجام شود؟

خودروهای ناقص سایپا

صرف نظر از اینکه آیا بابک زنجانی سایپا را تصاحب می‌کند و آن را متحول می‌کند یا خیر، باید پذیرفت که عقاید وی کاملا علمی و عقلانی است. دقیقا همانقدر که عقاید و تفکرات دولت غیر علمی و پوسیده است.

موضوع اینجاست که اگر مجموعه‌ای به بخش خصوصی واگذار شد باید استقلال آن را به رسمیت و محترم شمرد. دنیای امروز صنعت، دنیای ربات و هوش مصنوعی است. اگر مدیر مجموعه تصمیم گرفت به جای تعداد زیادی از کارگران و کارمندانی که اضافه‌بر سازمان هستند باید ربات و هوش مصنوعی جایگزین شود تا هزینه‌ها کنترل شود و کیفیت افزایش یابد، نمی‌توان از او تعهد گرفت که این کار را نکند!

یا اگر صلاح دید برخی از قطعات ارزش ساخت داخل را ندارند و واردات آنها به صرفه‌تر و با کیفیت‌تر است نمی‌توان او را ملزم کرد حتما باید در داخل کشور آن را تولید کند.

در واقع وظیفه یک کارخانه تولید خودرو، تولید خودرو است نه اشتغال زایی و خرید اجباری از برخی تامین کنندگان داخلی؛ درست است که صنعت خودرو لوکوموتیو صنایع است اما نباید به زور پشت آن واگن بست!

نمی‌توان مالک را مجبور کرد که حتما باید ورق‌های فولادی و مواد پتروشیمی را از فلان شرکت تهیه کنی تا چرخ آن بچرخد. اشتغال زایی وظیفه دولت است. یافتن مشتری اختیاری برای صنایع داخلی نیز همینطور.

اتفاقا این دولت است که باید تعهد بدهد تا مالکیت و استقلال خریدار را به رسمیت می‌شناسد و هیچ دخالتی در بحث‌های مدیریتی و تصمیمات اتخاذ شده، نخواهد کرد.

در واقع دولت با خصوصی‌سازی سایپا به روش فعلی قصد دارد عقاید و تفکرات پوسیده‌ی خود که سالها آن را آزموده‌است را به فرد دیگری منتقل کند نه مالیکت یک خودروسازی را.

آینده سایپا چه می‌شود؟

فرایند واگذاری سایپا

وضعیت فعلی سایپا اصلا مناسب نیست. جدای زیان چند ده هزار میلیارد تومانی و بدهی‌های سنگین، برخی خودروهای ثبت نامی مانند شاهین بیش از سه سال است که تحویل داده نشده‌اند.

هر خریداری که زیر بار تعهداتی مانند عدم تعدیل نیرو و بالا بردن عمق ساخت داخل برود بازی را باخته‌است و در بهترین حالت همین شرایط فعلی را رقم خواهد زد. اما اگر استقلال عمل داشته باشد می‌تواند بازی را عوض کند و خودروهای با کیفیت با قیمت مناسب تولید کند.

تهدید انحصار طلبی مالکیت جدید را چطور باید خنثی کرد؟

حالا اگر مالکیت جدید قصد داشت تا از طریق پتانسیل انحصار، قیمت خودرو را بالا ببرد باید چه کرد؟

ابتدا باید این مفهوم را درک کنیم که ایجاد انحصار در خودروسازی داخلی از سو مدیریت دولت و سیاست گذاری‌های غلط عمدی یا سهوی وی ناشی شده‌است. نه درخواست بخش خصوصی.

دولت همواره ابزارهایی مانند واردات خودرو با تعرفه پایین جهت رقابت و ایجاد انگیزه در خودرسازان داخلی را در اختیار داشته‌است. اما مشکل اینجاست که نمی‌‌خواهد از درآمد هنگفت تعرفه‌های واردات چشم پوشی کند. دولت همه چیز را با هم می‌خواهد. هم می‌خواهد از خودروسازی داخلی درآمد داشته باشد و آن را به غلط مدیریت می‌کند. هم تعرفه‌های سنگین واردات زیر زبانش مزه کرده‌است.

اما حالا به بن بست رسیده‌و باید انتخاب کند؛ واگذاری واقعی خودروسازی داخلی، چشم پوشی از درآمدهای فعلی و همچنین کاهش تعرفه‌های واردات جهت ایجاد رقابت، یا ادامه وضع فعلی که منجر به افت کیفیت و افزایش بیشتر قیمت خودرو خواهد شد.

پس دولت باید زودتر تصمیم خود را بگیرد. تصمیمی که البته مدتها پیش باید گرفته‌می‌شد.