بازار جهانی کامیونتها در سال ۲۰۲۶ در مسیری متفاوت از کامیونهای سنگین حرکت میکند؛ مسیری که در آن، هزینه مالکیت، دوام فنی، مصرف سوخت، سهولت تعمیر و دسترسی به شبکه خدمات پس از فروش، نقش تعیینکنندهای در انتخاب خریداران دارند. در این بازار، ایسوزو یکی از بازیگران مهم جهانی در کلاس کامیونهای سبک و میانوزن است؛ اما برای معرفی یک برند بهعنوان صدرنشین قطعی جهان باید تفاوت بازارهای منطقهای و کلاسهای وزنی را در نظر گرفت. در اروپا نیز همزمان با بهبود نسبی بازار خودروهای تجاری در نیمه نخست ۲۰۲۶، برقیسازی خودروهای باری سبک و میانوزن به یکی از محورهای رقابت خودروسازان تبدیل شده است.
بازار جهانی؛ یک صدرنشین برای همه کلاسها وجود ندارد
بازار کامیونتها برخلاف بازار خودروهای سواری، از نظر ساختار تقاضا و معیار انتخاب محصول، بهشدت به نوع فعالیت اقتصادی وابسته است. کامیونت مورد استفاده در توزیع شهری، با خودرو باری مورد نیاز حمل کالا در مسیرهای بینشهری یا فعالیتهای عمرانی، الزامات یکسانی ندارد. از همین رو، نمیتوان صرفا با مقایسه تعداد فروش کل یک شرکت، جایگاه آن را در همه بخشهای بازار کامیونتها تعیین کرد.
در بازار جهانی خودروهای تجاری سبک و میانوزن، برندهایی مانند ایسوزو، میتسوبیشی فوسو، هیوندای، هیمنگ و شماری از خودروسازان چینی در مناطق مختلف رقابت میکنند. در اروپا نیز سازندگان باسابقهای همچون ایویکو، مرسدسبنز و فورد، با تکیه بر شبکه فروش، محصولات متنوع و توسعه نسخههای برقی، سهم مهمی از بازار خودروهای تجاری را هدف گرفتهاند.
بنابراین، پاسخ دقیق به این پرسش که کدام برند پرچمدار بازار جهانی کامیونتهاست؟ به تعریف کلاس وزنی و محدوده بازار بستگی دارد. با این حال، اطلاعات منتشرشده از سوی ایسوزو نشان میدهد این شرکت از بازیگران برجسته جهانی در بخش کامیونهای سبک و میانوزن است و در بسیاری از بازارهای ملی جایگاه رقابتی قدرتمندی دارد.
ایسوزو؛ بازیگر مهم بازار کامیونهای سبک و میانوزن
براساس گزارش یکپارچه سال مالی ۲۰۲۵ ایسوزو، این شرکت در بازار جهانی حدود ۳۱۰ هزار دستگاه خودرو تجاری فروخته و در ۲۷ کشور، در برخی ردههای وزنی به بالاترین سهم بازار دست یافته است. همچنین ایسوزو سهمی در حدود ۱۳ درصد از بازار جهانی کامیونهای سبک و میانوزن را به خود اختصاص داده است.
این آمار بر پایه محاسبات شرکت از دادههای موسسه اساندپی گلوبال موبیلیتی برای سال تقویمی ۲۰۲۴ اعلام شده است؛ بنابراین باید آن را شاخصی برای ارزیابی جایگاه رقابتی این برند دانست، نه رتبهبندی نهایی فروش همه برندها در سال ۲۰۲۶. مزیت ایسوزو در این بازار را باید در ترکیب محصول، تجربه تولید خودروهای تجاری و حضور در بازارهای متنوع جستوجو کرد.
کامیونتها در بسیاری از کشورها بهصورت روزانه در شبکه توزیع کالا، حمل محصولات کشاورزی، خدمات شهری و فعالیتهای صنعتی به کار گرفته میشوند. در چنین شرایطی، قابلیت اطمینان، دسترسی به قطعات و هزینه تعمیرات در طول عمر خودرو، گاه اهمیت بیشتری از قیمت اولیه خرید دارد.
البته جایگاه یک برند در بازار جهانی را نباید صرفا با سهم فروش آن سنجید. میزان دسترسی به نمایندگیها، ارزش فروش مجدد، مصرف سوخت، ظرفیت بارگیری و سازگاری با شرایط جغرافیایی و اقلیمی نیز در تصمیم ناوگانداران اثرگذار است.
از این منظر، مزیت رقابتی ایسوزو در بازار کامیونتها بیش از آنکه به یک محصول خاص محدود باشد، به حضور مستمر در بخش خودروهای تجاری و تجربه فعالیت در بازارهای گوناگون مربوط میشود.
اروپا؛ بازگشت تقاضا در نیمه نخست ۲۰۲۶
آمار انجمن خودروسازان اروپا نشان میدهد بازار خودروهای تجاری این اتحادیه در 6 ماهه نخست ۲۰۲۶ نسبت به دوره مشابه سال قبل بهبود یافته است. ثبتنام کامیونهای جدید با رشد ۹.۸ درصدی به ۱۷۱ هزار و ۹۳۳ دستگاه رسید. این رشد هم از افزایش تقاضا برای کامیونهای سنگین و هم از بهبود فروش کامیونهای میانوزن تاثیر پذیرفت.
ثبتنام خودروهای تجاری سبک، از جمله ونها نیز با رشد ۱.۹ درصدی به ۷۴۲ هزار و ۷۵۹ دستگاه رسید. با این حال، این ارقام تصویری از کل بازارهای تعریفشده در گزارش ارائه میکنند و نباید آنها را معادل فروش کامیونتها دانست.
در طبقهبندیهای اروپایی، کامیونهای سبک و میانوزن معمولا در محدوده وزن ناخالص ۳.۵ تا ۱۲ تن بررسی میشوند؛ درحالی که ونها در گروه جداگانه خودروهای تجاری سبک قرار میگیرند.
بررسی موسسه بینالمللی شورای حملونقل پاک نشان میدهد در نیمه نخست ۲۰۲۵ حدود ۲۱ هزار دستگاه کامیون سبک و میانوزن در اتحادیهاروپا فروخته شد که نزدیک به ۱۲ درصد از کل فروش خودروهای تجاری سنگین و میانوزن مورد بررسی آن موسسه را تشکیل میداد.
از این تعداد، حدود 4 هزار دستگاه بدون آلایندگی مستقیم بودند. این آمار نشان میدهد بخش برقی بازار کامیونتها، با وجود سهم محدود از کل بازار، به یکی از حوزههای مهم رقابت فناوری تبدیل شده است.
برقیسازی؛ رقابت بر سر هزینه مالکیت
یکی از مهمترین تحولات بازار کامیونتها در اروپا، افزایش توجه به نسخههای برقی است. در این کلاس، خودروها عمدتا برای توزیع کالا در شهرها، خدمات شهری و مسیرهایی با توقفهای مکرر استفاده میشوند؛ شرایطی که میتواند برای بهرهبرداری از قوای محرکه برقی مناسب باشد.
بر اساس دادههای موسسه شورای حملونقل پاک درباره بازار اروپا در نیمه نخست ۲۰۲۵، فورد ایترانزیت با سهم ۲۵ درصدی، مرسدسبنز ایاسپرینتر با ۲۲ درصد، ایویکو ایدیلی با ۱۵ درصد و فیات ایدوکاتو با ۱۱ درصد، چهار مدل اصلی در فروش کامیونهای سبک و میانوزن بدون آلایندگی مستقیم بودند. این سهمها بهبازار خودروهای برقی در همان کلاس و بازه زمانی مربوط میشوند و نشاندهنده رتبهبندی فروش کل کامیونتهای دیزلی و برقی نیستند.
برقیسازی در این بخش با محدودیتهایی نیز روبهرو است. قیمت اولیه بالاتر، هزینه ایجاد زیرساخت شارژ، ظرفیت باتری، وزن محموله و زمان توقف برای شارژ، همگی بر تصمیم خریداران اثر میگذارند. درمقابل، کاهش هزینه انرژی و نگهداری در برخی الگوهای بهرهبرداری میتواند بخشی از اختلاف قیمت اولیه را جبران کند. از این رو، موفقیت کامیونت برقی به تناسب فناوری با مسیر فعالیت و نحوه استفاده از خودرو وابسته است، نه صرفا مشخصات باتری یا توان موتور الکتریکی.
آینده بازار؛ بهرهوری در کنار فناوری
در بازار کامیونتها، رقابت آینده تنها بر سر افزایش توان موتور یا ظرفیت حمل نخواهد بود. سامانههای کمکراننده، ترمزهای پیشرفته، کاهش مصرف سوخت، مدیریت ناوگان، پایش وضعیت فنی و اتصال خودرو به سامانههای حملونقل، بهتدریج در تصمیم خرید شرکتهای بزرگ اهمیت بیشتری پیدا میکنند.
برای ناوگانهای تجاری، توقف خودرو بهمعنای از دست رفتن درآمد است. بههمین دلیل، خودروسازی که بتواند خرابی را کاهش دهد، تامین قطعات را تسریع کند و خدمات پس از فروش قابل اتکایی ارائه دهد، حتی در بازاری با رقابت قیمتی شدید نیز مزیت خواهد داشت.
این موضوع برای تولیدکنندگان جدید، بهویژه برندهایی که با قیمت پایینتر وارد بازار میشوند، اهمیت دوچندان دارد؛ زیرا قیمت رقابتی بدون شبکه خدمات و تامین قطعات پایدار، بهتنهایی برای جلب اعتماد ناوگانداران کافی نیست.