خریداران اروپایی در واکنش به مقررات جدید و تعرفههای سنگین، بهشکل فزایندهای به سمت خرید خودروهای برقی کارکرده ساخت چین گرایش پیدا کرده‌اند؛ طبق آمار شرکت China EV Marketplace (CEVM) فروش خودروهای برقی کارکرده به مشتریان اتحادیه اروپا در بازهٔ ژانویه تا سپتامبر 2026 نسبت به سال قبل 280٪ افزایش یافته و به 7,900 دستگاه رسیده است، در حالی که فروش خودروهای نو 44٪ کاهش را تجربه کرده است.
چرا بازار به‌سمت کارکرده‌ها رفت؟
تحریم‌ها و تعرفه‌ها نقش محوری در تغییر رفتار خرید در اروپا داشته‌اند: از سال 2024 تعرفههای ضد یارانه برای خودروهای برقی باتری‌محور تا سقف 45.3٪ اعمال شدند و تازه‌تر اینکه اتحادیه اروپا محدودیت جدیدی روی واردات خودروهای هیبریدی پلاگینی (PHEV) از چین تعیین کرده که سقف آن 350,000 دستگاه است؛ این عوامل چشم‌اندازی قابل‌توجه روی جذابیت خودروهای نو ایجاد کرده و مشتریان را به گزینه‌های جایگزین مثل خودروهای کارکرده سوق داده‌اند.
CEVM تأکید می‌کند که خودروهای کارکرده از شمول تعرفهٔ 45.3٪ و از محدودیت جدید سهمیهٔ PHEV معاف هستند و این معافیت‌ها باعث شده تقاضا برای بازار دست‌دوم صعود کند. به‌عبارت دیگر، مقرون‌به‌صرفه بودن واردات کارکرده، به‌ویژه برای مشتریانی که به دنبال قیمت‌های نزدیک به بازار چین هستند، دلیل اصلی این جابجایی تقاضاست.
اطلاعات CEVM و تغییرات فروش
شرکت China EV Marketplace که داده‌های بازار چین و واردات به اروپا را رصد می‌کند، گزارش داده که از ژانویه تا پایان سپتامبر 2026 فروش خودروهای برقی کارکرده به مشتریان اروپایی 280٪ رشد کرده و به 7,900 دستگاه رسیده است؛ در همین بازه، فروش خودروهای نو چینی در بازار اروپا 44٪ افت داشته است. نکتهٔ کلیدی این است که خودروهای کارکرده از معافیت‌های تعرفه‌ای و سهمیه‌ای برخوردارند و همین موضوع سیگنالی قوی به خریداران ارسال کرده تا گزینهٔ واردات کارکرده را جدی بگیرند.
جاکوب گرشِل (Jakub Geršl)، مدیر عملیاتی CEVM، در اشاره به روند بازار گفته است که تعرفه‌ها قبلاً تقاضا برای BEVهای نو ساخت چین را در میان مشتریان اروپایی تضعیف کرده و سهمیهٔ جدید واردات هیبریدها احتمالاً فشار مشابهی را بر فروش PHEVهای نو اعمال خواهد کرد؛ از همین رو شرکت تمرکز خود را روی خودروهای کارکرده گذاشته است.
تنوع مدل‌ها و سطح قیمتی در فهرست CEVM
در سایت CEVM بیش از 2,600 دستگاه خودرو برقی کارکرده ثبت شده است که فهرست روزانهٔ آن به‌روزرسانی می‌شود. برندهایی مانند شیائومی، BYD، iCar، Denza، Lynk&Co، Avatr و دیگر سازندگان چینی در این فهرست حضور دارند. این تنوع برند و مدل باعث شده خریداران اروپایی گزینه‌های متعددی از لحاظ برد، تجهیزات و قیمت داشته باشند.
گرشل می‌گوید تیمشان در شانگهای به‌طور فعال بازار را می‌کاوند تا فرصت‌هایی بیابند که ارزش واردات را افزایش می‌دهد؛ به‌عنوان مثال آنها اغلب خودروهایی پیدا می‌کنند که کیلومترشمارشان حدود 6,000 کیلومتر است و قیمت فروش‌شان نزدیک به 40٪ کمتر از قیمت فهرست اولیه (MSRP) در بازار چین است. چنین تفاوت قیمتی ناشی از رقابت شدید داخل چین و فشار کاهشی قیمت خودروهای نو است که به‌سرعت روی قیمت خودروهای دست‌دوم نیز اثر می‌گذارد.
نگاهی به حفظ ارزش در چین
در چین سازمان‌ها و نهادهایی مثل CADA ارزش باقی‌ماندهٔ خودروهای دست‌دوم را رصد کرده و گزارش‌های ماهانه منتشر می‌کنند. گزارش‌های این‌چنینی نشان می‌دهند که برخی مدل‌ها در مدت سه سال بیش از 40٪ افت ارزش دارند، در حالی که برخی برندها نسبت به سایرین ثبات قیمت بهتری از خود نشان می‌دهند. این تنوع در افت ارزش، ناشی از عوامل متعددی مثل عرضهٔ فراوان، به‌روزرسانی‌های سریع مدل‌ها، سیاست‌های تشویقی محلی و رقابت قیمتی بین سازندگان است.
تحلیلگران بازار می‌گویند کاهش سریع قیمت خودروهای نو در چین موجب شده چرخهٔ تجدید یا فروش خودروهای دست‌دوم نیز سریع‌تر شود؛ بنابراین برای خریداران اروپایی که خودرو را وارد می‌کنند، بررسی میزان استهلاک، سابقهٔ سرویس و سلامت باتری از اهمیت بالاتری برخوردار است تا از ریسک افت ارزش بیشتر جلوگیری کنند.
مرکز توزیع پراگ و تسهیل زمان تحویل
به‌منظور کاهش زمان انتظار مشتریان و افزایش انعطاف در تحویل خودروها، CEVM اعلام کرده یک مرکز تحویل در پراگ راه‌اندازی کرده است که محمولهٔ اولیه شامل 20 دستگاه خودرو می‌شود. این اقدام برای مشتریانی که نمی‌خواهند حدوداً 3 ماه منتظر روند واردات مستقیم از چین بمانند، امکان تحویل فوری یا سریع‌تر را فراهم می‌کند.
راه‌اندازی چنین مرکزی اهمیت لجستیک و خدمات پس از فروش را نشان می‌دهد: واردات مستقیم غالباً زمان‌بر است چرا که مراحل گمرک، تطبیق استانداردها، ثبت‌نام و خدمات پس از فروش نیازمند هماهنگی است؛ یک مرکز محلی می‌تواند فرایند ثبت و آماده‌سازی خودرو برای تحویل را تسریع کند و از طرفی نگرانی‌های مشتری در مورد هماهنگی سرویس‌ها و قطعات یدکی را کاهش دهد.
پیامدها برای بازار اروپا، سازندگان و زنجیرهٔ تأمین
رونق واردات خودروهای برقی کارکرده از چین می‌تواند چند اثر استراتژیک در بازار خودرو اروپا داشته باشد. اول اینکه رقابت قیمتی در لایهٔ دست‌دوم فشار مضاعفی بر تولیدکنندگان و واردکنندگان خودروهای نو وارد می‌کند و ممکن است باعث بازنگری سیاست قیمت‌گذاری و استراتژی‌های ورود به بازار شود. دوم، رشد بازار دست‌دوم نیاز به شبکه‌های خدماتی و تعمیرگاهی مطمئن را افزایش می‌دهد؛ بدون شبکهٔ پشتیبانی مناسب، اعتماد خریداران به برندها و واردکنندگان جدید کاهش خواهد یافت.
به‌علاوه، ورود انبوه خودروهای چینی دست‌دوم ممکن است تأثیر بر سیاست‌های صنعتی و نیز اقدامات حمایتی دولت‌ها برای تولیدکنندگان داخلی داشته باشد؛ خودروسازان اروپایی و سیاستگذاران احتمالا واکنش‌هایی برای حمایت از تولید داخلی، ارتقای استانداردها یا بازنگری در مقررات واردات خواهند داشت.
نکات فنی و ریسک‌هایی که خریداران باید در نظر بگیرند
خریداران بالقوه باید علاوه بر قیمت پایین، یک مجموعه از پارامترهای فنی را بررسی کنند: وضعیت باتری و میزان ظرفیت باقیمانده، تاریخچهٔ شارژ و شارژدهی واقعی، استانداردهای ایمنی و تطابق با زیرساخت شارژ اروپایی، تاریخچهٔ سرویس و تعمیرات، و میزان کارکرد واقعی خودرو. باتری مهم‌ترین مولفهٔ هزینه و دغدغهٔ خریداران BEV است و ارزیابی دقیق سلامت باتری نقش کلیدی در پیش‌بینی هزینه‌های آتی و حفظ ارزش خودرو دارد.
همچنین تفاوت‌های نرم‌افزاری، زبان منوها، و قابلیت‌های آپدیت OTA ممکن است برای برخی مدل‌ها محدود باشد و قبل از خرید باید مشخص شود که آیا نرم‌افزار و خدمات سازنده در بازار اروپا پشتیبانی می‌شود یا خیر. نمونه‌هایی از خودروها ممکن است نیازمند تبدیل پورت شارژ یا تطبیق سیستم‌های ایمنی با استانداردهای محلی باشند که هزینه و زمان اضافی می‌طلبد.
جمع‌بندی و پیش‌بینی روند آتی
در مجموع، ترکیب تعرفههای سنگین (تا 45.3٪ در 2024)، سهمیهٔ 350,000 دستگاه برای واردات PHEV و کاهش قیمتها در بازار چین باعث شده بازار اروپا شاهد رشد سریع واردات خودروهای برقی کارکرده باشد؛ CEVM با ارائهٔ بیش از 2,600 دستگاه کارکرده و گشودن مرکز تحویل در پراگ، تلاش می‌کند این فرصت را جذب کند. با این حال، پایداری این روند بستگی به عوامل متعددی از جمله تغییرات سیاستی جدید، واکنش سازندگان و توسعهٔ شبکهٔ خدماتی دارد.
اگر سیاستگذاران اروپایی یا تولیدکنندگان چینی تغییراتی در تعرفه‌ها، سهمیه‌ها یا توافقات تجاری ایجاد کنند، مسیر رشد واردات کارکرده می‌تواند سرعت یا جهت متفاوتی پیدا کند. در عین حال، برای مشتریان و واردکنندگان، تمرکز بر بررسی فنی دقیق و برنامه‌ریزی لجستیکی و خدماتی، کلید موفقیت در بهره‌برداری از مزیت‌های قیمتی این خودروها خواهد بود.
داده‌ها و روندهای ذکرشده برگرفته از گزارش‌های شرکت China EV Marketplace برای سه‌ربع اول سال 2026 است و نشان‌دهندهٔ تغییرات ساختاری در بازار خودروی برقی اروپا است که سازندگان، واردکنندگان و سیاستگذاران باید به‌طور جدی دنبال کنند.
تازه‌ترین اخبار، مقالات و ویدئوهای تخصصی دنیای خودرو را در کانال تلگرام، اینستاگرام، روبیکا، بله و ایتا چرخان دنبال کنید.
مقالات مرتبط
-
چری ولت‌دراگون؛ شارژر 1.44 مگاواتی که وعده 500 کیلومتر در 5 دقیقه را می‌دهد -
لوکس ۵.۵ متری BYD Yangwang HU پیش از رونمایی در امارات دیده شد؛ تصاویر جاسوسی جزئیات طراحی و گزینه‌های فنی را فاش می‌کنند -
موستانگ الکتریکی فورد برای مدل ۲۰۲۷ ارزان‌تر و خشن‌تر می‌شود
